Лидерите од Европската политичка заедница разговараа за начините за помош на Украина и обезбедување на Ормутскиот теснец, бидејќи тензиите на двата фронта остануваат високи.
„Ситуацијата очигледно се развива. Навистина е важно да го отвориме Ормутскиот теснец, бидејќи тоа директно влијае на нашата економија“, рече британскиот премиер Кир Стармер на крајот од состанокот во ерменскиот главен град, Ереван.
„Во последните месеци собравме група земји за да имаат сигурно присуство, вклучително и воено присуство штом ќе биде безбедно да се преминат бродови“, рече Стармер.
Украинскиот претседател Володимир Зеленски, исто така, присуствуваше на самитот каде што доби уверение за финансиска и воена поддршка.
Лидерите од земјите на Европската унија и регионалните партнери, вклучувајќи ги балканските земји, Велика Британија, Турција, Канада и други, отпатуваа во Ереван за самитот на ЕПЗ.
Лидерите, исто така, изјавија дека брзата одлука на американскиот претседател Доналд Трамп да повлече илјадници американски војници од Германија е изненадувачка, но е нов знак дека Европа мора да се грижи за сопствената безбедност.
Трамп не понуди причина за потегот, кој го изненади НАТО, но неговата одлука дојде во услови на ескалација на спорот со германскиот канцелар Фридрих Мерц околу американско-израелската војна против Иран и гневот на Трамп поради неподготвеноста на европските сојузници да се вклучат во конфликтот на Блискиот Исток.
Мерц не присуствуваше на самитот на ЕПС, но неговиот портпарол Стефан Корнелиус, на прашањето во Берлин дали на САД сè уште може да се смета како воен партнер, одговори: „Апсолутно“.
- „Веруваме дека НАТО веќе има потреба од конвенционална способност за длабински удар во Европа. Распоредувањата планирани од САД беа наменети како привремена мерка и природниот заклучок што го извлекувам од ова е, прво, да се бара тесен дијалог со Соединетите Американски Држави за да се утврди која одлука е дефинитивно донесена и какви опции имаме за да влијаеме на неа и второ, мора да го разбереме ова како нов поттик за побрзо развивање и ставање на располагање на капацитетите – нема друг начин“ – Јохан Вадефул, германски министер за надворешни работи.
Претседателот на Европскиот совет, Антонио Коста, ја нарече поддршката за Украина „клучен фокус на Европската политичка заедница“.
Зборувајќи на прес-конференција на 8-миот самит на Европската политичка заедница во Ереван, Коста рече дека „Европската унија ќе застане со Украина онолку долго колку што е потребно за да се постигне одржлив, праведен и траен мир со целосно почитување на територијалниот интегритет на Украина“.
Тој додаде дека „треба да го продолжиме процесот на пристапување на Украина со отворање на првиот преговарачки кластер што е можно поскоро“.
Меѓународната безбедност, хибридните закани, конфликтот на Блискиот Исток и неговото влијание врз цените на енергијата беа меѓу темите што се дискутираа на самитот, рече ирскиот премиер Михаел Мартин.
- „Најважно од сè, разговаравме како да ги намалиме нашите зависности и како да ја подобриме нашата отпорност за подобро да издржиме глобални турбуленции“, додаде тој.
Осмиот самит на Европската политичка заедница во Ереван ги собира лидерите од ЕУ и земјите-партнери, вклучувајќи ги 27-те земји-членки на ЕУ, како и Албанија, Андора, Ерменија, Азербејџан, Босна и Херцеговина, Канада, Грузија, Исланд, Косово, Лихтенштајн, Молдавија, Црна Гора, Северна Македонија, Норвешка, Сан Марино, Србија, Швајцарија, Турција, Украина, Обединетото Кралство и НАТО.
Б.С.