Независноста на судството во Македонија е загрозена од притисок и мешање на други државни инстанци. Ова го нотира Европската комисија, која во новиот Извештај за владеењето на правото во земјава посочува дека тоа не е единствена закана за независноста на судството.

„Мешањето и притисокот од другите државни гранки продолжуваат да предизвикуваат сериозни загрижености во врска со почитувањето на судската независност. Независноста на судството и автономијата на обвинителството се поткопани од недоволна буџетска распределба. Постапката за разрешување на главниот обвинител откри ризик од политизација и недостатоци во правилата за разрешување“, констатира Европската комисија.

Недостигот од судии и обвинители, неиздвојување на доволно средства за судската администрација, дигитализацијата на судството, како и несоодветната соработка меѓу институциите исто така се нотирани како слабост на македонското судство.

Генералниот заклучок за правосудниот систем е дека неговата ефикасност продолжува да опаѓа, како што се зголемува времетраењето на постапките во речиси сите судски случаи, со исклучок на кривичните. Во Извештајот се наведува дека перцепијата за судска независност во земјава останува многу ниска – 21 процент кај јавноста и 19 проценти кај компаниите, со значително намалување од лани, пред се поради перцепцијата за мешање или притисок од Владата и политичарите, но и од биснис секторот и други интереси.

Во делот на борбата против корупцијата се наведува дека и покрај неодамнешните напори за истражување и гонење на корупцијата, одложувањата на судските постапки, ретките конечни пресуди и ограничените ресурси и понатаму го попречуваат развојот на следење на случаи на корупција на високо ниво.

Јавните набавки остануваат област со висок ризик за корупција, додека јавното здравство продолжува да биде подложно на широко распространета ситна корупција, се констатира во Извештајот. Во делот на борбата против корупцијата опфатени се и политичките партии.

„Ефективниот надзор врз кампањите и финансирањето на политичките партии продолжува да биде засегнат од несоодветното законодавство и недостиг на ресурси во Државната комисија за спречување на корупцијата“, наведува ЕК.

За Антикорупциска пак се наведува дека таа презела чекори за обновување на довербата во неа.

Собранието пак ја подобрило својата ефикасност, но Комисијата констатира додека значителен број закони биле донесени по скратена постапка. Се изразува загриженост и во врска со процедурите за избор врз основа на заслуги, при назначувања на позиции во независни инситуции од страна на Собранието.

Комисијата констатира и дека нема подобрување во финансиската состојба и со човечките ресурси во канецеларијата на Омбусманот и на Комисијата за спречување и заштита од дискриминација, додека спроведувањето на законот за пристап до информции од јавен карактер е недоследно. Во делот на слободата на медиумите се нотира дека новинарите се соочуваат со притисок од политичарите, зголемено онлајн насилство и закани од СЛАП тужби, додека нивните работни услови не се подобрени.

Тамара Грнчароска

The post Судската независност загрозена од другите државни инстанци appeared first on telma.com.mk.

До Уставниот суд, се уште не е стигната официјално, неотповикливата оставка на уставниот судија Гоце Наумовски, но за наредната седница на Судот- тој нема да биде повикан и поканет, ни изјави претседателот на Уставниот суд, Дарко Костадиновски. Првичните штури информации од парламентарниот спикер Гаши до него биле дека оставката е поднесена од лични и професионални причини. За 8 месеци, ова е втор уставен судија кој поднесува оставка и двајцата се професори на скопскиот Правен факултет, а недостасува целосен увид во сите причини за последната оставка.

„ Ова станува веќе симптоматично-втора оставка од судии во Уставен кои се професори на Правниот факултет. Уште повеќе е засилена обврската за транспаретност да бидеме како јавност информирани зошто ја поднесуваат оставката. Јас ја ценам приватноста но приватноста има ограничувања, кога се работи за јавни личности. Треба да има баланс меѓу функцијата која ја врши и давањето на оставка без да се извести претседателот на Уставниот суд и колегите“, рече Маргарита Цаца Николовска, поранешна судијка во Европскиот суд за човекови права во Стразбург

Професорката и поранешна судијка во Стразбур, Цаца Николовска вели дека поради нетранспарентноста сега се раѓаат и шпекулации дали оставката директно е поврзана со иницијатива до Уставниот суд за финансирањето на политичките партии, поднесено од Левица и Демократи. Неговиот глас „за“можеше да пресуди за отфрлање на таа иницијатива, со против, Наумовски можеше да го одложи гласањето за таа точка до избор на 9-тиот уставен судија. Наместо тоа, дополнително се намали бројот и сега има само 7 уставни судии, поради што како што вели Цаца Николовска ќе се редуцира можноста за одлучување во судот.

„ Без еден судија има проблеми во функционирањето на Судот а без двајца ќе биде уште потешко“, рече таа.

Наумовски беше избран како предлог на Собранието, на 18-ти февруари. Оставка си поднесе неполни 5 месеци потоа.

Миомир Серафиновиќ

The post Симптоматична е втората оставка во Уставен, јавноста треба да ги знае причините – велат експертите appeared first on telma.com.mk.

Предметот се работи. Ова е кусиот одговор на обвинителството за истрагата против поранешната претседателка на Антикорупциската комисија, Цвета Ристовска. Од обвинителството не откриваат детали освен дека предметот бил испратен до Обвинителството за гонење на организиран криминал и корупција, но вратен повторно во скопското бидејќи било оценето дека тоа е надлежно. Во меѓувреме свиркач до Телма достави иницијатива која ја испратил токму до организиран криминал за проширување на истрагата. Тврди дека обвинителството може да дојде до факти и докази за помагачи на Ристовска доколку го истражува целиот сектор за проверка на финансирање на политички партии. На денешната седница претседателот на антикорупциската комисија одговори дека нема сознанија дали истрагата е проширена но дека институцијата соработува со обвинителството. Два предмети кои ги отвори ДКСК за нејзината поранешна претседателка се уште се работат.

„Ваква информација како институција немаме, ние на сите барања од Обвинителството редовно доставуваме одговори по било кој предмет, а во однос на двата предмета на колешката Цвета Ристова ние редовно постапуваме бидејќи се преземаат одредени дјествија согласно Законот за прекршоци и целата таа постапка трае и очекуваме наскоро да бидат прземени соодветни одлуки“, изјави  Адем Чучуљ – Претседател на ДКСК.

Ристовска си поднесе оставка од Антикорупциската комисија откако Телма објави дека фирма на еден од синовите на Ристовска добивала пари во кампања за претседателските избори во 2024 година. По 35 илајди евра од СДСМ и ВМРО ДПМНЕ, а симптоматично беше што токму за рекламирање и финансирање на кампањи проверка прави и ДКСК. Фирмата Буст на нејзиниот син добила пари од СДМС и во 2021 година, во време кога таа беше помошник ревизор. Таа како и сега веќе првостепено осудената нејзина претходничка Татјана Димитровска се вратија во ревизија. Неделава заедно со уште еден ревизор Миле Столевски ја слушнаа условната пресуда. Сите сега се во Државниот завод за ревизија институција која исто така меѓу се бори против корупцијата во институциите.

Инаку Димитровска е осудена за оддавање на службена тајна и комјутерски фалсификат како и Столевски, додека за Ристовска има само кривична пријава и предистрага на иницијатива на опозициската Левица која ја пријави и дека не ги пријавила фирмите на нејзините двајца синови во анкетен лист. Неа во ДКСК, ја наследи Катерина Зајковска која доаѓа од секторот за проверка на финансирање на политички партии и кампањи во антикорупциска и за која при изборот беше потенцирано дека и била блиска на Ристовска. Таа негираше било каква вмешаност во постапките на поранешната претседателка. На денешната седница не реферираше предмети, а претседателот на комисијата најви дека ќе и бидат доделени веќе за следната седница.

Билјана Николова

The post Истрагата за Цвета Ристовска нема напредок, заедно со Димитровска и Столевски се во ДЗР appeared first on telma.com.mk.

Неопходна е ревизија на пензискиот систем, но никако не смее да се носат избрзани решенија, советуваат експертите откако владините претставници повеќе пати најавија реформи, а не ја исклучуваат ниту можноста за укинување на вториот задолжителен пензиски фонд.

The post Каква реформа му е потребна на македонскиот пензиски систем? appeared first on telma.com.mk.

Ослободителната пресуда на Груевски е последица на законските измени во Кривичниот законик (КЗ) донесени од претходната влада на СДСМ и ДУИ и како резултат на тие законски измени имаше и ќе следат многу политички амнестии, рече премиерот Христијан Мицкоски кој ја коментираше пресудата за „Талир 2“, предмет во кој првообвинет беше експретседателот на ВМРО-ДПМНЕ, Никола Груевски за незаконска изградба на „Белата палата“.

„За другиот дел од пресудата и лицето кое што е опфатено со другиот дел од пресудата, од она кое што можев да го прочитам од одговорот на Кривичниот совет од Основниот суд, можам да заклучам дека станува збор за последица од законските измени во Кривичниот законик донесени од претходната влада на СДСМ и ДУИ. И како резултат на тие законски измени, ние кажавме, во минатото имаше многу политички амнестии, но многу политички амнестии ќе следат. За жал, кога еднаш ќе направите грешка, таа грешка потоа станува правило и ве следи. А што се однесува до најголемата политичка партија во државата, ВМРО-ДПМНЕ, можам да кажам дека конечно правдата е задоволена“, рече Мицкоски.

Мицкоски вели дека со случаи како „Талир 1“ и „Талир 2“, ВМРО-ДПМНЕ била предмет на политички прогон и ги нарече измислени случаи. За делот на пресудата со кој се одби барањето на Обвинителството за конфискација на партискиот имот, Мицкоски оцени дека е донесена „пресуда која е во согалсност со правдата и очекувањата на граѓаните“.

„Мојот став е многу јасен. ВМРО-ДПМНЕ во тој период кога беше предмет на политички прогон и би рекол еден вид на агресија од страна на претходната Влада, измислија случаи кој не постојат, како што е „Талир 1“ и „Талир 2“. Вчера, конечно, судот што се однесува до политичката партија ВМРО-ДПМНЕ донесе пресуда која што е пресуда во согласност на правдата и сето она кое што претставува очекување на граѓаните“, рече Мицкоски.

По 8 години судење, судот вчера донесе ослободителна пресуда за Груевски и го одби барањето на обвинителството за конфискација на партискиот имот.

Измените во КЗ го ослободија Груевски од „Талир 2“ – одбиена конфискацијата на партискиот имот

The post Пресудата за Груевски е резултат на измените на КЗ што ги донесоа СДСМ и ДУИ поради кои имаше многу политички амнестии, а многу и ќе следат, рече Мицкоски appeared first on telma.com.mk.

Кинескиот извоз на автомобили во јуни за првпат надмина милион возила што претставува нов рекорд. Вкупниот меѓугодишен извоз на земјата, пак, порасна за 27 отсто и дополнително го зголеми трговскиот суфицит на Кина со остатокот на светот, покажуваат објавените податоци на Царинската управа на Кина.

Растот на извозот на електрични и хибридни возила дополнително го зголемува притисокот врз европската автомобилска индустрија, пренесува „Гардијан“.

Според анализата на Институтот Мерикс од Берлин, Кина во првата половина на 2026 година остварила суфицит во трговијата со стоки со Европската Унија од 1,225 милијарди јуани или приближно 160 милијарди евра, што значи дека просечниот дневен трговски суфицит изнесува дури 900 милиони евра.

The post Кина во јуни ја проби границата од еден милион извезени автомобили месечно appeared first on telma.com.mk.

Нема контаминација во трагите на ДНК на обвинетиот апелационен судија Ѓоко Ристов пронајдени на алуминиумските фолии во кои биле завиткани 350.000 евра и соѕидани во куќа на неговите родители во Неготино. Ова на денешното рочиште го сведочеше вештакот од МВР кој ги пронашол отпечатоците на Ристов на дадените алуминиумски фолии за вештачење.

„Немаме контаминација во трагите, туку добиениот ДНК профил потекнува од лицето кое ни е доставено за ДНК анализа во случајот Ѓоко Ристов“, посочи Ана Лалевска, вештак во МВР.

За обвинителката Искра Хаџи Василева тоа било јасно од самиот почеток на судењето, иако одбраната го спори овој доказ.

„Нема никаква научна, стручна, логична поткрепа. Тоа е видно и од доказот даден во писмена форма од доказите, а некако самото повикување на вештаците по наша оцена беше беспредметно, бидејќи од нив не добивме никакви нови факти“, изјави обвинителката Искра Хаџи-Василева.

Одбраната на Ристов повтори дека алуминиумските фолии не се чувани и обработени, согласно процедурите.

„Вештакот може да каже дека не е компромитирано, ама во својот исказ кажа дека не знае каде е чувано, сведоци сте. Не знае како е транспортирано и не знае начинот на кој е земен брисот. Тој работел само на брисот“, истакна Звонко Давидовиќ, адвокат на обвинетиот судија, Ѓоко Ристов.

Се изведуваа и комуникации на обвинети лица во други предмети со кои обвинителството сакаше да покаже дека, иако нема докази дека обвинетиот Ристов примал мито, имал таква намера. Особено беше интересен снимениот разговор преку ПИ-мерки на Александар Велјановски од Неготино со Ристов, кој го прашува дали земал мито.

Ова е по апсењето на Фехми Стафа, кој е осуден дека примил мито од 50.000 евра, да посредува кај апелационен судија за притворот на Љупчо Пецов Ѓаволот, осомничен во случајот „Синџир“.  Ристов негира и коментира дека и милиони за Љупчо Пецов Ѓаволот да нудат не пие вода тоа, не бива.

Обвинителката Хаџи Василева смета дека тоа е поради фактот што Ристов веќе знаел дека е под истрага.

„Ние низ таа снимка сакаме да покажеме, бидејќи како велат „ѓаволот лежи во деталите“, има полно други детали во снимката, односно кои го сликаат токму ова коруптивно поведение“, додаде обвинителката Хаџи-Василева.

За обраната, пак, разговорот ја покажал невиноста на Ристов.

„Обвинителството до денешен ден не обезбеди ниту еден доказ за било каков коруптивен предмет, каде што се земени пари“, одговори Давидовиќ

Ристов се гони за прикривање на имот и перење на пари. Нареднот рочиште е закажано за 1 септември.

Марија Митевска

The post Нема контаминација во ДНК на судијата Ѓоко Ристов, сведочеше вештак од МВР appeared first on telma.com.mk.

Продолжи судењето за апелациониот судија Ѓоко Ристов кој е обвинет за прикривање имот и перење пари.

На денешното рочиште прво сведочеше вештак од МВР којшто јасно кажа дека немало контаминација при утврдувањето на ДНК на апелациониот судија Ѓоко Ристов, односно на оние алуминиумски фолии каде што беа завиткани 350 илјади евра пронајдени во домот на неговите родители во Неготино.

Со тоа практично се негираа тврдењата на одбраната на судијата дека додека се прибирале материјалните докази, на вештаците им била скината ракавицата и со тоа е контаминиран доказот, односно ДНК-та на Ѓоко Ристов.

Потоа следеше и изведување на материјални докази, односно електронска комуникација којашто била набавена од одземен телефон на еден обвинет во друг случај, односно на група обвинета за проституција и дилање дрога.

Се читаше нивна комуникација со Гани Туша, обвинет исто така во случајот „Беланоца“, којшто е припадник и член на „Беланоца“, за одредени притвори за кои одлучува Апелациониот суд.

Судијката даде пауза, па потоа ќе се продолжи повторно со изведување на докази коишто практично покажуваат дека овие обвинети лица со лица однадвор договараат притвори и гаранции со апелациони судии. Секако, екипата на Телма ќе остане тука да го следи процесот и понатаму.

За Вестите на Телма во 12:30 од судот се јави Марија Митевска

The post (живо)Нема контаминација на алуминиумските фолии во кои беа завиткани еврата на апелациониот судија Ристов, тврди вештакот на МВР appeared first on telma.com.mk.

Автобус со турски регистарски таблички утрово удри во мотоцикл кај поранешниот хотел „Бристол“ во центарот на Скопје, информира Министерството за внатрешни работи (МВР).

„На 13.07.2026 околу 08:20 часот во СВР Скопје е пријавено дека на булевар „Кирил и Методиј“ во Скопје се случила сообраќајна несреќа помеѓу автобус и мотоцикл. При тоа, со повреди се здобил мотоциклистот, соопштија од МВР.

The post Автобус со турски регистарски таблички удри во мотоцикл кај хотелот „Бристол“ appeared first on telma.com.mk.

Министрите за финансии на земјите-членки на ЕУ денеска го одобрија новиот унгарски национален план за закрепнување и отпорност, што ја отвора можноста за пристап до 10 милијарди евра блокирани средства.

Средствата беа блокирани поради сериозни и систематски прекршувања на владеењето на правото за време на поранешниот унгарски премиер Виктор Орбан. Новата унгарска Влада на премиерот Петер Маѓар поднесе изменет предлог за национален план за закрепнување и отпорност, што денеска беше одобрен.

Советот денеска одобри нов План за закрепнување и отпорност (ППО) за Унгарија. Новиот план треба да овозможи исплата на 10 милијарди евра на Унгарија, што се состои од околу 6,5 милијарди евра грантови и околу 3,5 милијарди евра заеми.

Советот на ЕУ наведува дека изменетиот унгарски план за закрепнување и отпорност ќе обезбеди заштита на финансиските интереси на Унијата, ќе ја зајакне унгарската антикорупциска рамка, ќе ја зголеми транспарентноста на јавните ресурси и јавните набавки и ќе го подобри вклучувањето на засегнатите страни и социјалните партнери во законодавниот процес. Новиот план, исто така, вклучува мерки за зајакнување на независноста на судството и владеењето на правото во Унгарија.

Плаќањата од Механизмот за закрепнување и отпорност се насочени кон цел, што значи дека Комисијата исплаќа износи на секоја земја само кога ќе ги исполнат договорените клучни цели и задачи за завршување на реформите и инвестициите вклучени во нивниот план.

Унгарија има многу малку време да ги повлече средствата блокирани досега. Рокот до кој членовите мора да ги спроведат сите реформи и инвестиции и да ги исполнат сите поставени цели и клучни фази е 31 август, 30 септември е крајниот рок за поднесување на конечни барања за плаќања, а крајниот рок за плаќања е 31 декември оваа година.

The post ЕУ ѝ одобри пристап на Унгарија до блокираните 10 милијарди евра – 6,5 милијарди евра грантови и 3,5 милијарди евра заеми appeared first on telma.com.mk.